ΟΜΑΔΟΠΟΙΗΜΕΝΗ ΘΕΜΑΤΟΛΟΓΙΑ

26 Φεβ 2007

26-2-2007: Η ζωή και το έργο τού Σπύρου Περεσιάδη

 Όπως τα “είδε” και μας τα αφηγήθηκε η Τασία Ευσταθίου
Μί­α πο­λύ ση­μα­ντι­κή ο­μι­λί­α διάρ­κειας πλέ­ον της ώ­ρας, που κάλ­λι­στα το περιεχόμενό της θα μπο­ρού­σε να γί­νει και βι­βλί­ο, είχα­με την ευ­και­ρί­α να πα­ρα­κο­λου­θή­σου­με στις 26 Φε­βρουα­ρί­ου 2007 στη Δη­μο­τι­κή βι­βλιο­θή­κη της Πά­τρας.
Η Τα­σί­α Ευ­στα­θί­ου με α­φορ­μή τη ζω­ή και το έρ­γο του Σπύ­ρου Πε­ρε­σιά­δη, έ­κα­νε μια ε­μπε­ρι­στα­τω­μέ­νη κα­τα­γρα­φή γε­γο­νό­των συ­νο­δευ­μέ­νων α­πό έ­να πλού­σιο ο­πτι­κο­α­ου­στι­κό υ­λι­κό και πέ­τυ­χε να «τα­ξι­δέ­ψει» το πο­λυ­πλη­θές α­κρο­α­τήριο σε “χρόνους παλαιούς”, παρουσιάζο­ντας με τον κα­λύ­τε­ρο τρό­πο μια πο­λύ­πλευ­ρη και ση­μα­ντι­κή πτυ­χή της Το­πι­κής (Α­κρα­τι­νής και ό­χι μό­νο) Ι­στο­ρί­ας που ε­πι­κε­ντρώ­νε­ται στην περί­ο­δο της ζω­ής του τυ­φλού «δρα­μα­τουρ­γού» της Γκόλ­φως….
Ε­παι­νε­τι­κή, για την ο­μι­λή­τρια η ο­ποία κα­ταχει­ρο­κρο­τή­θη­κε και η προ­σφώ­νη­ση – α­πο­φώ­νη­ση που έ­γι­νε α­πό την κ. Μα­ρί­α Κα­ρε­λά μέ­λους Δ.Σ. της ε­ται­ρεί­ας Λο­γο­τε­χνών Ν.Δ. Ελ­λά­δος και α­ντι­προέδρου της Ε­ται­ρεί­ας Ελ­λη­νο­ϊ­τα­λι­κής Φι­λί­ας και Έ­ρευ­νας “Ού­γκο Φό­σκο­λο”.
Ακολουθούν μικρά αποσπάσματα από τη διάλεξη της κυρίας Ευσταθίου
Κυ­ρί­ες και κύ­ριοι, …
Ευ­χα­ρι­στώ τους αν­θρώ­πους του Το­μέ­α Παι­δεί­ας και Πο­λι­τι­σμού της Νο­μαρ­χια­κής Αυ­το­διοί­κη­σης Α­χα­ΐ­ας που με συ­μπε­ριέ­λα­βαν στον κύ­κλο των ο­μι­λη­τών του Α­να­γνω­στη­ρί­ου της Δη­μο­τι­κής Βι­βλιο­θή­κης Πα­τρών. Εί­ναι πραγ­μα­τι­κά με­γά­λη μου τι­μή να βρί­σκο­μαι α­νά­με­σα σε αν­θρώ­πους των Γραμ­μά­των, του πο­λιτι­σμού και απ’ ό­τι βλέ­πω του θε­ά­τρου. Ευελ­πι­στώ με την α­πο­ψι­νή μου ει­σήγη­ση να α­ντα­πο­κρι­θώ στις υ­ψη­λού ε­πι­πέ­δου πα­ρου­σιά­σεις που πραγ­μα­το­ποιεί­τε σε αυ­τόν τον χώ­ρο.
Ε­πέ­λε­ξα να μιλή­σω α­πό­ψε για τον τυ­φλό δρα­μα­τουρ­γό και ποι­η­τή της α­χα­ϊ­κής γης, Σπυ­ρί­δωνα Πε­ρε­σιά­δη. Η κοι­νή κα­τα­γω­γή μας α­πό την Α­να­το­λι­κή Αι­γιά­λεια στοι­χεί­ο που μας ε­νώ­νει. Σα δη­μιουρ­γός κι ε­γώ νιώ­θω το σφι­χτα­γκά­λια­σμα α­ό­ρα­των και μυ­στη­ριω­δών ι­στών να με συν­δέ­ουν άρ­ρη­κτα με το δη­μιουρ­γό της Γκόλ­φως. Ιστοί πο­τι­σμέ­νοι στο με­λά­νι της έ­μπνευ­σης που πη­γά­ζει α­βί­α­στα α­πό τού­τον τον Α­χαιό τό­πο, τον ευ­λο­γη­μέ­νο α­πό τη φύ­ση και την α­γκα­λιά Θε­ών και η­μι­θέ­ων. Πα­ρό­λο που μας χω­ρί­ζει έ­νας αιώ­νας πε­ρί­που δη­μιουρ­γί­ας, ό­λο αυ­τόν τον και­ρό που ψα­χού­λευα τη ζω­ή του στα σε­ντού­κια της μνή­μης αν­θρώ­πων αλ­λά και στις σε­λί­δες βι­βλί­ων, συ­νει­δη­το­ποί­η­σα ό­τι αυ­τός ο τό­πος μπο­ρεί να ε­μπνέ­ει, μπο­ρεί να κά­νει τις καρ­διές να σκιρ­τούν και να κι­νη­το­ποιεί την πέ­να να αφή­σει το α­πο­τύ­πω­μά της στο χαρ­τί.
Θέ­λο­ντας να σκια­γρα­φή­σω τον Σπυ­ρί­δω­να Πε­ρε­σιά­δη, συ­νει­δη­τά θα ε­ντά­ξω το δη­μιουρ­γό και το έρ­γο του στην το­πο­γε­ω­γρα­φί­α της α­χα­ϊ­κής γης. Με α­πα­σχό­λη­σε ό­λο αυ­τόν τον και­ρό της με­λέ­της του αρ­χεί­ου του, το ι­στο­ρι­κό της πλαί­σιο και βέ­βαια το οι­κο­νο­μι­κο­κοι­νω­νι­κό συ­γκεί­με­νο μέσα στο ο­ποί­ο ο συγ­γρα­φέ­ας με­γά­λω­σε, έ­χτι­σε την προ­σω­πι­κό­τη­τά του και δημιούρ­γη­σε.
Στα α­λή­θεια, η έ­ρευ­να για τον άν­θρω­πο αυ­τόν, που σφρά­γι­σε με το έρ­γο του το νε­ο­ελ­λη­νι­κό θέ­α­τρο πα­ράλ­λη­λα ό­μως και την ποί­η­ση, έ­χει ση­μειώ­σει μι­κρά βή­μα­τα. Μπο­ρεί οι με­λε­τη­τές του έρ­γου του να δια­φω­νούν για τη χρο­νο­λο­γί­α γέν­νη­σής του, για το αν υ­πα­γό­ρευε ό­λα του τα θε­α­τρι­κά έρ­γα ή αν τα έ­γρα­φε με τον δι­κό του ι­διό­τυ­πο τρό­πο, ό­λοι ό­μως συμ­φω­νούν στο τε­λευ­ταί­ο κε­φά­λαιο της βιο­γρα­φί­ας του. Ο Πε­ρε­σιά­δης ά­φη­σε πί­σω του έρ­γο σπου­δαί­ο.
Η προ­σφο­ρά του στα Γράμ­μα­τα εί­ναι σή­με­ρα α­διαμ­φι­σβήτη­τη κλη­ρο­δο­τώ­ντας μας πλου­σιό­τα­το και πο­λύ ση­μα­ντι­κό συγ­γρα­φι­κό έρ­γο. Βα­θιά μέ­σα μου πι­στεύ­ω ό­τι  θα έρ­θει ο και­ρός που το συγ­γρα­φι­κό του έρ­γο θα α­πο­τι­μη­θεί κα­λύ­τε­ρα μπαί­νο­ντας σε μια άλ­λη βά­ση με­λέ­της. Ο ποι­η­τής θα πάρει τη θέ­ση που ε­πά­ξια του α­νή­κει στο χώ­ρο της πνευ­μα­τι­κής δη­μιουρ­γί­ας. Ο Γρ. Ξε­νό­που­λος σε δη­μο­σί­ευ­μα της ε­φη­με­ρί­δος «ΚΑ­ΘΗ­ΜΕ­ΡΙ­ΝΗ» (10-1-1920) με το ψευ­δώνυ­μο Πα­λη­ός γρά­φει: «….Πα­ρευ­ρέ­θην εις τας πρώ­τας της «Γκόλ­φως», «Σκλά­βας» και της «Ε­σμέ της Τουρ­κο­πού­λας» του Πε­ρε­σιά­δου. Κα­θε­μί­α  ή­το και έ­νας α­λη­θι­νός θρί­αμ­βος…. Εις το έρ­γον του Πε­ρε­σιά­δου, ευ­ρί­σκο­νται δραμα­τι­καί σκη­ναί τό­σο γνή­σιαι και πρω­τό­τυ­παι ώ­στε ν’ α­πο­ρεί κα­νείς πως ο ποι­η­τής αυ­τός δεν συ­γκα­τα­λέ­γε­ται με­τα­ξύ των με­γα­λυ­τέ­ρων δρα­μα­τι­κών του αιώ­νος…».
Με­λε­τώ­ντας την ι­στο­ρί­α της ε­πο­χής στο με­ταίχ­μιο του 19ου προς 20ου αιώ­να, ει­λι­κρι­νά σας εκ­μυ­στη­ρεύ­ο­μαι ό­τι βρέ­θη­κα σε δύ­σκο­λη θέ­ση. Πώς να α­πο­κα­λέ­σω τον Σπυ­ρί­δω­να Περε­σιά­δη; Θε­α­τρι­κό συγ­γρα­φέ­α ή ποι­η­τή; Με ποια ι­διό­τη­τα απ’ ό­λες να τον προσφω­νή­σω; Του γραμ­μα­τέ­α, του δα­σκά­λου, του σκη­νο­θέ­τη, του η­θο­ποιού, του καλ­λι­τέ­χνη, του δη­μο­σιο­γρά­φου, του πνευ­μα­τι­κού αν­θρώ­που, του δρα­μα­τουρ­γού ή του ποι­η­τή; Με ποια απ’ ό­λες θα τον θυ­μό­μα­στε; Ελ­πί­ζω με­τά το τέ­λος της παρου­σί­α­σής μου ο κά­θε α­κρο­α­τής να φύ­γει α­πό αυ­τήν ε­δώ την αί­θου­σα με τη δική του αί­σθη­ση μα πά­νω απ’ ό­λα με ε­κεί­νη την ε­πί­γνω­ση του ό­τι ο Πε­ρε­σιά­δης ή­ταν πά­νω απ’ ό­λα έ­νας γνή­σιος πνευ­μα­τι­κός δη­μιουρ­γός.
Ο Α­χαιός δη­μιουρ­γός γεν­νή­θη­κε στο Με­σορ­ρού­γι Νω­νά­κρι­δας το 1854. Το χω­ριου­δά­κι, στο ο­ποί­ο έ­κα­νε τα πρώτα του βή­μα­τα δεν α­πο­τε­λεί τί­πο­τα άλ­λο α­πό έ­ναν α­πέ­ριτ­το οι­κι­σμό, μια κεχρι­μπα­ρέ­νια χά­ντρα στο κο­μπο­λό­ι των ο­ρει­νών οι­κι­σμών που σή­με­ρα α­νή­κουν στο Δή­μο Α­κρά­τας.
Σε αυ­τό το πα­νέ­μορφο κα­τα­πρά­σι­νο Κλου­κι­νο­χώ­ρι πέ­ρα­σε τα παι­δι­κά του χρό­νια ο ποι­η­τής. Μεγά­λω­σε σε μια πο­λυ­με­λή οι­κο­γέ­νεια στο πα­τρι­κό του σπί­τι με τα άλ­λα τρί­α α­δέλ­φια του. Πη­γαί­νει στο ί­διο χω­ριό Δη­μο­τι­κό Σχο­λεί­ο και κα­τε­βαί­νει ύ­στε­ρα στο Σχο­λαρ­χεί­ο στην Α­κρά­τα. Με­τα­βαί­νει στα Κα­λά­βρυ­τα για να δε­χτεί τις γυ­μνα­σια­κές σπου­δές και να α­πο­φοι­τή­σει α­πό το ε­κεί Γυ­μνά­σιο.
Στα δώ­δε­κά του χρό­νια παί­ζο­ντας το ο­μα­δι­κό, δη­μο­φι­λές για την ε­πο­χή, παι­χνί­δι «κλί­τσι­κας», με τα παι­διά του χω­ριού, τραυ­μα­τί­ζε­ται α­πό το αιχ­μη­ρό ξύ­λο και στα­δια­κά τυ­φλώ­νε­ται α­πό το έ­να μά­τι. Και σαν να μην έ­φτα­νε αυ­τό, το χτύ­πη­μα της μοί­ρας ε­πα­νέρ­χε­ται α­δυ­σώ­πη­το, λί­γα χρό­νια αρ­γό­τε­ρα στα 1879, ό­που νε­α­ρός τό­τε συμ­με­τέ­χει σε μια θε­α­τρι­κή πα­ρά­στα­ση με ε­ρα­σι­τέ­χνες στην Α­κρά­τα. Το ό­πλο εκ­πυρ­σο­κρο­τεί και θραύ­σμα­τα κα­ψου­λιού λα­βώ­νουν α­νε­πανόρ­θω­τα και το άλ­λο του μά­τι. Με τα μέ­σα που διέ­θε­ταν οι για­τροί της Α­θή­νας μά­ταια προ­σπά­θη­σαν να ε­πα­να­φέ­ρουν την ό­ρα­ση του ά­τυ­χου 25χρο­νου νέ­ου, που στα­δια­κά ε­ξα­φα­νί­ζε­ται χω­ρίς ό­μως να σβή­νει και τις ει­κό­νες μιας ζω­ής που πάλ­λε­ται μέ­σα α­πό τις ζω­ντα­νές παι­δι­κές του μνή­μες κι  ε­νός ό­μορ­φου και ήρε­μου κό­σμου που πα­λεύ­ει την ε­πο­χή ε­κεί­νη να κά­νει το άλ­μα στην α­νά­πτυ­ξη με τα αρ­γά και στα­θε­ρά βή­μα­τα των φι­λερ­γα­τι­κών Α­χαιών κα­τοί­κων του. Ο τραυ­μα­τι­κός κα­ταρ­ρά­κτης θα ο­δη­γή­σει το νε­αρό σε ο­λι­κή τύ­φλω­ση και θα συγ­γρά­ψει το σύ­νο­λο του έρ­γου του ό­ντας τυ­φλός.
Μια άλ­λη πτυ­χή της πο­λυ­τά­λα­ντης προ­σω­πι­κό­τη­τάς του, σί­γου­ρα, α­πο­τε­λεί και η δη­μο­σιο­γρα­φι­κή του «κα­ριέ­ρα». Το 1891 ε­ξέ­δω­σε στην Α­κρά­τα, την ε­βδο­μα­διαί­α πο­λυ­γρα­φη­μέ­νη τε­τρα­σέ­λι­δη ε­φη­με­ρί­δα “Α­στρα­πή”, το α΄ δη­μο­σιο­γρα­φι­κό έ­ντυ­πο, το ο­ποί­ο κά­λυπτε τό­σο τα πο­λι­τι­κά ό­σο και τα πο­λι­τι­στι­κά τε­κται­νό­με­να της ε­πο­χής του.
Στην 22χρονη δη­μιουρ­γι­κή του πο­ρεί­α τα θε­α­τρι­κά κεί­με­να κα­τέ­χουν τη με­ρί­δα του λέ­οντος. Δέ­κα α­πό τα τυ­πω­μέ­να του έρ­γα του εί­ναι γραμ­μέ­να σε έμ­με­τρο λό­γο ε­νώ τέσ­σε­ρα σε πε­ζό λό­γο.
Οι με­λε­τη­τές του και οι κρι­τι­κοί θε­ά­τρου έ­χουν κα­τη­γο­ριο­ποι­ή­σει τα έρ­γα του σε κω­μει­δύ­λια και δρα­μα­τι­κά ει­δύλ­λια (Μαρ­γα­ρί­τα, Γκόλ­φω, Σκλά­βα, Νε­ρά­ι­δες, Προ­ε­στός του χω­ριού, Βα­σί­λισσα των Αν­θέ­ων, ο Μα­γε­μέ­νος Βο­σκός, Δι­πλά Στέ­φα­να) και σε πα­τριωτι­κά δρά­μα­τα (Ε­σμέ, Μόρ­φω, Χο­ρός του Ζα­λόγ­γου, Πάρ­γα, Πα­τρί­δα, Ε­θελο­ντής και η Α­νά­στα­σις που δεν γνω­ρί­ζου­με αν τυ­πώ­θη­κε, πα­ρό­λο που παί­χτηκε στο Δη­μο­τι­κό θέ­α­τρο Α­θη­νών το 1913).
Το έρ­γο του έ­νας πλου­σιό­τα­τος λε­ξιλο­γι­κός θη­σαυ­ρός που α­πο­τυ­πώ­νε­ται η α­πλο­ϊ­κή ζω­ή των ο­ρει­νών Αχαιών. Ο λε­κτι­κός του πλού­τος ε­νώ­νε­ται με το βου­η­τό του Κρά­θη κα­θώς ρο­βο­λάει τις κα­τη­φο­ριές των Α­ο­ρα­νί­ων,  ψι­θυ­ρί­ζει την πα­νάρ­χαια ι­στο­ρί­α τού­του του τό­που, σκύ­βει με σε­βα­σμό να α­κού­σει το θρό­ι­σμα των υ­πέρ­γη­ρων πλα­τα­νιών στο δρο­σε­ρό α­ε­ρά­κι, α­φου­γκρά­ζε­ται το πέ­ταγ­μα των α­ε­τών στις βα­θυ­πρά­σινες πηγ­μέ­νες στις κα­στα­νιές και στα έ­λα­τα κοι­λά­δες.

Ο Α­χαιός δη­μιουρ­γός ύ­μνη­σε μέ­σα α­πό το έρ­γο του ό­χι μό­νο την α­χα­ϊ­κή ύ­παι­θρο αλ­λά την ύ­παι­θρο μιας πα­τρί­δας που χά­νει αρ­γά και στα­δια­κά την πα­ρά­δο­σή της χω­ρίς δυ­στυχώς να έ­χει ί­χνος ε­νο­χής την ώ­ρα που ξε­που­λιέ­ται στο πα­ζά­ρι τη­λε­ο­πτι­κών εκ­πο­μπών. Το έρ­γο του δη­μιουρ­γού Πε­ρε­σιά­δη α­να­δει­κνύ­ει, αν μη τι άλ­λο, την ταυ­τό­τη­τα και την ι­στο­ρί­α του πο­λι­τι­σμού της κλει­στής α­γρο­τι­κής- ποι­με­νι­κής κοι­νω­νί­ας μιας αυ­θε­ντι­κής Ελ­λά­δας που τα ξέ­φτια της αιω­ρού­νται σή­με­ρα σε φολ­κλο­ρι­κές εκ­δη­λώ­σεις δή­μων και που μά­ταια πα­σχί­ζουν να α­να­βιώ­σουν. Οι ι­λου­στρα­σιόν ε­πε­τεια­κές φό­δρες της στα φε­στιβάλ «πα­ρα­δο­σια­κών χο­ρών και δη­μο­τι­κών τρα­γου­διών» θέ­λουν να κρα­τή­σουν ζω­ντα­νή τη μνή­μη του πα­ρελ­θό­ντος, αλ­λά δυ­στυ­χώς, η ου­σί­α έ­χει χα­θεί. ...Ο Πε­ρε­σιά­δης πέ­θα­νε το 1918 α­πό «Ι­σπα­νι­κή γρί­πη» στην Α­θή­να. Ο συγ­γρα­φέ­ας της πο­λυ­παιγ­μέ­νης Γκόλ­φως κη­δεύ­τη­κε δη­μοσί­α δα­πά­νη....

ΕπιδοτούμενΟ πρόγραμμα απασχόλησης

Ο Σύλλογος Εμπορικής & Τουριστικής Ανάπτυξης Ανατολικής Αιγιάλειας σε συνεργασία με το Κ.Α.Ε.Λ.Ε., προτίθεται να υλοποιήσει επιδοτούμενο πρόγραμμα ΛΑΕΚ 1-30 έτους 2017 για εργαζόμενους επιχειρήσεων που απασχολούν 1-30 άτομα (μαζί με τα υποκαταστήματα), για τους οποίους οι συμμετέχουσες επιχειρήσεις-μέλη του συλλόγου μας έχουν καταβάλει στο ΙΚΑ την εργοδοτική εισϕορά ΛΑΕΚ 0,24% για το έτος 2017 (H επιχείρηση δεν επιβαρύνεται με κανένα κόστος για την υλοποίηση του προγράμματος). · Οι εργαζόμενοι θα επιδοτηθούν με 160€ (5€ για κάθε εκπαιδευτική ώρα) · Η διάρκεια του προγράμματος είναι 32 ώρες και η παρακολούθησή του υποχρεωτική · Θα τους χορηγηθεί πιστοποιητικό παρακολούθησης του προγράμματος · Αιτήσεις γίνονται δεκτές έως και τις 8 Σεπτεμβρίου. (Θα τηρηθεί σειρά προτεραιότητας καθώς ορίζεται μέγιστος αριθμός καταρτιζομένων) Δικαίωμα συμμετοχής έχουν και ανεξάρτητοι ενδιαϕερόμενοι μέσω του εργατικού κέντρου. Για περισσότερες πληροϕορίες και υποβολή των αιτήσεων μπορείτε να απευθύνεστε στο γραϕείο του Συλλόγου (πρώην κτίριο ΟΣΕ) καθημερινά και ώρες 10:00π.μ.-2:00μ.μ. Τηλέϕωνο επικοινωνίας: 2696032422, e-mail: emporikosakr@gmail.com